Πράσινοι ισχυρισμοί: τι αλλάζει με την Οδηγία (ΕΕ) 2024/825

Από τις 27 Σεπτεμβρίου 2026 εφαρμόζονται σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση οι νέοι κανόνες της Οδηγίας (ΕΕ) 2024/825 για την «ενδυνάμωση των καταναλωτών για την πράσινη μετάβαση». Στόχος τους είναι ένας: να σταματήσουν οι ασαφείς και αναπόδεικτοι περιβαλλοντικοί ισχυρισμοί, γνωστοί ως greenwashing.

Για τις επιχειρήσεις που έχουν πραγματικά αποτελέσματα, η αλλαγή αυτή είναι ευκαιρία. Για όσες στηρίζονται σε γενικόλογα «πράσινα» μηνύματα, είναι κίνδυνος. Δεν προβλέπεται μεταβατική περίοδος: οι ισχυρισμοί που ήδη κυκλοφορούν πρέπει να είναι σύμφωνοι με τους νέους κανόνες.

Τι αλλάζει: οι πέντε βασικοί κανόνες

1. Τέλος στους γενικόλογους ισχυρισμούς

Εκφράσεις όπως «φιλικό προς το περιβάλλον», «πράσινο», «οικολογικό» ή «φιλικό προς το κλίμα» απαγορεύονται, εκτός αν η επιχείρηση μπορεί να αποδείξει αναγνωρισμένη εξαιρετική περιβαλλοντική επίδοση σχετική με τον ισχυρισμό. Ένας ισχυρισμός που συνοδεύεται από σαφή και συγκεκριμένη εξήγηση στην ίδια επικοινωνία δεν θεωρείται γενικόλογος.

2. Σήματα βιωσιμότητας μόνο με πιστοποίηση

Σήματα και «λογότυπα» βιωσιμότητας επιτρέπονται μόνο αν βασίζονται σε σύστημα πιστοποίησης ή έχουν θεσπιστεί από δημόσιες αρχές. Τα αυτοσχέδια σήματα που δημιουργεί μια επιχείρηση για τον εαυτό της δεν επιτρέπονται πλέον.

3. Όχι «ουδέτερο» προϊόν μέσω αντιστάθμισης

Απαγορεύονται οι ισχυρισμοί ότι ένα προϊόν έχει ουδέτερη, μειωμένη ή θετική επίπτωση στο κλίμα, όταν αυτό βασίζεται στην αντιστάθμιση εκπομπών (offsetting) και όχι στον ίδιο τον κύκλο ζωής του προϊόντος.

4. Το μέρος δεν είναι το όλον

Δεν μπορείτε να προβάλλετε ως περιβαλλοντικό χαρακτηριστικό ολόκληρου του προϊόντος ή ολόκληρης της επιχείρησης κάτι που αφορά μόνο ένα μέρος τους. Παράδειγμα: η ανακυκλώσιμη συσκευασία δεν κάνει «βιώσιμο» το προϊόν.

5. Δεσμεύσεις για το μέλλον με σχέδιο

Ισχυρισμοί όπως «μηδενικές εκπομπές έως το 2030» επιτρέπονται μόνο αν συνοδεύονται από σαφείς, δημόσιες και επαληθεύσιμες δεσμεύσεις, ρεαλιστικό σχέδιο υλοποίησης με μετρήσιμους, χρονικά προσδιορισμένους στόχους και ανεξάρτητη παρακολούθηση.

Επιπλέον, η Οδηγία ενισχύει την ενημέρωση για τη διάρκεια ζωής και την επισκευασιμότητα των προϊόντων και απαγορεύει παραπλανητικές πρακτικές σχετικά με αυτές.

Παραδείγματα: τι αλλάζει στην πράξη

Αντί για…	Προτιμήστε…
«Οικολογική συσκευασία»	«Συσκευασία από 80% ανακυκλωμένο χαρτόνι»
«Φιλικό προς το περιβάλλον προϊόν»	Συγκεκριμένο, μετρημένο χαρακτηριστικό, με τεκμηρίωση
«Κλιματικά ουδέτερη αποστολή» μέσω αντιστάθμισης	Αναφορά στις πραγματικές μειώσεις εκπομπών, χωριστά από τυχόν αντιστάθμιση
Δικό σας «πράσινο» σήμα	Πιστοποιημένο σήμα, π.χ. EU Ecolabel
«Carbon neutral έως το 2030»	Δέσμευση με σχέδιο, ενδιάμεσους στόχους και ανεξάρτητη παρακολούθηση

Τι πρέπει να κάνει τώρα μια επιχείρηση

1. Καταγράψτε όλους τους περιβαλλοντικούς ισχυρισμούς σας: συσκευασίες, site, social media, διαφημίσεις, προσφορές, παρουσιάσεις.
2. Ελέγξτε την τεκμηρίωση: για κάθε ισχυρισμό, ποια δεδομένα ή ποια πιστοποίηση τον στηρίζουν;
3. Αφαιρέστε ή επαναδιατυπώστε τους γενικόλογους ισχυρισμούς και τα σήματα χωρίς πιστοποίηση.
4. Μετρήστε ό,τι θέλετε να επικοινωνήσετε. Πρότυπα όπως το ISO 59020 για την κυκλικότητα ή το ISO 14001 για την περιβαλλοντική διαχείριση δίνουν αξιόπιστη βάση.
5. Εκπαιδεύστε τις ομάδες marketing και πωλήσεων, ώστε τα νέα μηνύματα να είναι ακριβή από την αρχή.

Από την υποχρέωση στο πλεονέκτημα

Οι νέοι κανόνες ανταμείβουν όσους μετρούν. Μια επιχείρηση που μπορεί να πει «μειώσαμε τα απόβλητα παραγωγής κατά 35% σε δύο χρόνια» και να το αποδείξει, θα ξεχωρίζει εύκολα σε μια αγορά όπου τα αόριστα «πράσινα» μηνύματα εξαφανίζονται.

Αυτή ακριβώς είναι η γέφυρα που χτίζουμε στη GREENWISE: μετρήσιμη περιβαλλοντική επίδοση, τεκμηριωμένη με πρότυπα όπως η οικογένεια ISO 59000, και επικοινωνία που την κάνει ορατή στην αγορά.

Το άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αποτελεί νομική συμβουλή. Οι λεπτομέρειες εφαρμογής, όπως οι κυρώσεις, καθορίζονται από την εθνική νομοθεσία κάθε κράτους-μέλους.